نقد
مقدمات طراحی معماری 1
تعداد واحد : 5 واحد نوع واحد : نظری کارگاهی پیشنیاز : ندارد
هدف :
از آنجا که رشته یمعماری برخلاف اکثر رشته های دانشگاهی پیشینه ی کافی در دوران تحصیلات پیش از
دانشگاه ندارد و مواجهه ناگهانی دانشجویان با حیطه ی طراحی معماری ، بی شناخت و بی درک مولفه های
موثر در آن ، حاصل مطلوبی نخواهد داشت ، در طول دو نیمسال برنامه ای تحت عنوان مقدمات طراحی معماری
1 و 2 ارائه و طی آن سعی خواهد شد که دانشجویان ضمه آشنایی با عرصه های مختلف و مولفه های موثر در
طراحی معماری ، به صورتی مجزا و منزل به منزل به تجربه یکایک این عوامل بپردازند .
مقصود از تمرینات درس مقدمات معماری 1 عبارتست از :
_ تقویت قدرت تجسم ، تخیل و تعقل دانشجو
_ آشنایی با عناصر کالبدی بنا
موضوع:
از آنجا که موضوعات مورد بحث در طراحی معماری ، هم عرصه های مادی (فیزیکی ) و هم عرصه های مفهومی
(ارزشی ) را شامل میگردد و با عنایت به اینکه درک عرصه های مادی ، مقدم و آسانتر ،و درک عرصه های
مفهومی پیچیده تر و مکمل عرصه های مادی است ، « مقدمات طراحی معماری ١» به عرصه های مادی
( فیزیکی ) و « مقدمات طراحی معماری٢» به گستره ی معنایی و مفهومی ( ارزشی ) معماری خواهد پرداخت .
تمرین های مقدمات طراحی معماری (١) شامل موضوعاتی چون موارد زیر خواهد بود :
١. عناصر تشکیل دهنده ی بنا نظیر :
سقف ، کف ، دیوار ، پنجره ، فضای نیم باز ، پله ، …
٢. مقولات مطرح در فضاسازی نظیر :
ساماندهی اجزا در درون فضا ، نقش مصالح و رنگ در بنا ، روشنایی در معماری ، تأثیر شرایط اقلیمی بر معماری …
تمرین پایانی بهتر است شامل جمع بندی تجربیات نیمسال باشد .
روش ارائه :
دانشجوی مبتدی در برخورد با یک اثر معماری – چه با ارزش و چه بی ارزش –توان آن را ندارد که تمام ویژگی
های آن را درک ، تحلیل و نقد نماید ، و نیز در حیطه طراحی قادر نخواهد بود پیچیدگی های یک اثر معماری ،اعم
از مسائل فنی ،اقلیمی ، عقیدتی ،زیبا شناختی ، اجتماعی ، و … را به یکباره تجربه نماید .
بنابر این تمرین های مقدمات طراحی معماری به صورت برنامه ایی منقطع و هریک با تأکید بر یکی از ویژگی های عرصه طراحی معماری اجرا خواهد شد.
برای تمرین مربوط به هریک از موضوعات مورد نظر ، سه مرحله متوالی پیشنهاد میگردد .
مرحله اول: به مدت ٢–۳ روز ، با هدف آشنایی دانشجویان با مبحث مورد نظر که می تواند شامل طرح مسئله
و ایجاد ایجاد سوال – تجربه وتلاش دانشجو در یافتن جواب مطلوب و بحث وتبادل نظر کارگاهی روی تجربه ها باشد.
مرحله دوم : به مدت یک هفته ،با هدف جستجوی عینیت موضوع مورد بحث در مصادیق و نمونه های موجود به
صورت برداشت محیطی توسط دانشجویان و تجزیه و تحلیل و نقد در کارگاه با مشارکت و راهنمایی مدرس.
مرحله سوم : به مدت یک هفته ، به صورت تمرین طراحی در موضوع مورد بحث ( با چشم پوشی یا کمرنگ
دیدن سایرمؤلفه ها )با هدف تقویت قدرت خلاقه و توان پاسخ گویی دانشجویان به مسائل گوناگون در عرصه
معماری .
به عنوان مثال ، مراحل سه گانه فوق در مقوله « ابعاد بدن انسان » به شرح زیر خواهد بود :
مرحله اول : درک و تجربه تاثیر اندازه ها و حرکات بدن انسان بر روی اشیاء و عناصر و فضای معماری از طریق
تجربه عینی و اندازه گیری ابعاد و اندازه اشیا موجود در فضا ( میز– صندلی – در – پنجره – دستشویی ... )
مرحله دوم :بازدید از یک اثر معماری موجود مانند کودکستان یا بیمارستان و برداشت ابعاد واندازه های متاثر از
ابعاد و حرکات انسان ، و نهایتا تجزیه و تحلیل و نتیجه گیری و ترسیم نتایج.
مرحله سوم : طراحی یک فضای ساده معماری مانند اتاق دانشجو یا مطب پزشک ، صرفا از دید تاثیر ابعاد و
حرکت بدن انسان بر فضا و بر اشیا سازنده فضا.